Tuổi hạc
Friday, September 26, 2008
Trần
Mộng Tú
Bạn có
bao giờ ngắm kỹ một con hạc trắng chưa? Nó trông
thật mảnh mai; chân dài, người mỏng, trong một
bộ lông trắng muốt. Trông nó thanh cao như một
người luống tuổi mà vẫn giữ được phong cách ung
dung. Con hạc được coi là một con vật sống lâu
cho nên người ta gọi tuổi của các cụ là tuổi
hạc.
Đầu
tháng năm vừa qua, tôi sang chơi với vợ chồng
người anh ở bên Vienna, D.C. Đằng sau nhà anh
tôi có một con đường ṃn dẫn tới một công viên.
Con đường ṃn vào cuối Xuân chớm Hạ thật là đẹp.
suối róc rách chẩy, cây cỏ xanh mướt, những bông
hoa núi nở trắng xóa. Chúng tôi mỗi buổi sáng
dắt theo con chó đi bộ, vừa đi vừa tṛ chuyện.
Tôi bất giác hỏi:
- Sao
con người không giống cây cỏ, vào mùa đông héo,
úa, rụng, đến xuân, hạ lại hồi sinh
nhỉ?
Anh tôi
cười, nói:
- Cứ
giữ măi được Xuân, Hạ trong ḷng ḿnh là tốt
rồi.
Chúng
ta những người ở lứa tuổi đang bước vào tuổi già
hay đă già. Tinh thần và thể xác không c̣n như
hai mươi năm, mười năm về trước hay thậm chí như
mới năm ngoái nữa.
Thông
thường bất cứ người mang quốc tịch nào, sinh
sống ở phần đất hay hoàn cảnh nào th́ khi về già
hay ngồi gậm nhấm lại quá khứ. Chúng ta là những
người từ một quê hương mất mát đến ở trọ một
quốc gia khác, chúng ta c̣n nhiều điều gậm nhấm
hơn nữa.
Ở tuổi
già, không có phương tiện di chuyển, bị trở ngại
ngôn ngữ đă làm một số người sống một cuộc sống
tẻ nhạt, từ tẻ nhạt đưa tới trầm cảm, khép kín.
Từ đó sinh ra bao nhiêu bệnh, và khi có bệnh, sự
chạy chữa xem chừng không có hiệu quả lắm cho
những người này.
Bác Sĩ
Ornish, tác giả cuốn sách Love & Survival,
nói rơ: Tách ĺa t́nh thân gia đ́nh và bạn bè là
đầu mối cho mọi thứ bệnh từ ung thư, bệnh tim
đến ung nhọt và nhiễm độc. T́nh thương và tinh
thần là gốc rễ làm cho chúng ta bệnh hay
khỏe.
Ba mươi
năm trước mà nghe ai nói cô đơn sinh ra các
chứng bệnh th́ người ta sẽ chỉ cười nhẹ. Nhưng
bây giờ điều này đă được nhiều bác sĩ công nhận
là đúng.
Những
buổi tĩnh tâm chung, có cầu nguyện, có tịnh niệm
(tùy theo tôn giáo của mỗi người) chia sẻ những
buồn vui, lo lắng của ḿnh cùng người khác cũng
giúp khai thông được những tắc nghẽn của tim
mạch như là ăn những thức ăn rau, đậu lành mạnh
vậy.
Nếu
không nói ra được những ǵ dồn nén bên trong th́
chính là tự ḿnh làm khổ ḿnh. Khi nói ra, hay
viết ra được những khổ tâm của ḿnh th́ hệ thống
đề kháng được tăng cường, ít phải uống thuốc.
Theo Bác Sĩ Ornish, khi bị căng thẳng cơ thể sẽ
tiết ra một hóa chất làm cho mọi sinh hoạt ứ
đọng, ăn không ngon, đầu không suy nghĩ, mạch
máu tŕ trệ, mất sức đề kháng, dễ cảm
cúm.
Như vậy
sự cô đơn cũng là chất độc như cholesterol trong
những thức ăn dầu mỡ, mà chỉ có t́nh thương mới
cứu rỗi được.
Nếu bạn
không mở tâm ra cho người khác th́ bác sĩ bắt
buộc phải mở tim bạn ra thôi.
Tuổi
như thế nào th́ gọi là già, chúng ta biết khi
một người qua đời ở tuổi 60 th́ được gọi là
“hưởng thọ”. Vậy sau tuổi 60 mỗi ngày ta sống là
một bonus, phần thưởng của Trời
cho.
Chúng
ta nên sống thế nào với những ngày “phần thưởng”
này. Lấy thí dụ một người lớn tuổi, sống cô đơn,
biệt lập, không đi ra ngoài, không giao thiệp
với bạn hữu, thế nào cũng đi đến chỗ tự than
thân trách phận, bất an, lo âu, ủ dột và tuyệt
vọng. Từ đó bắt nguồn của bao nhiêu căn
bệnh.
Trong
Những Lời Phật Dậy có câu: Sai lầm lớn nhất của
đời người là đánh mất ḿnh/Phá sản lớn nhất của
đời người là tuyệt vọng. Chắc trong quư vị không
ai muốn rơi vào hoàn cảnh này.
Gặp gỡ
bè bạn thường xuyên trong những sinh hoạt thể
thao là điều tốt lành nhất cho thể lư. Đi tập
thể thao như Tài Chi, Hồng Gia, nhẩy nhẹ theo
nhạc, tắm hơi, bơi lội v.v... đă giúp cho người
lớn tuổi giữ được thăng bằng, ít ngă, và nếu có
bệnh, uống thuốc sẽ công hiệu hơn, mau lành
hơn.
Gặp
bạn, nói được ra những điều phiền muộn cho nhau
nghe, ngồi tĩnh tâm, đến nhà thờ, chùa cầu
nguyện giúp được làm chậm lại sự phát triển của
bệnh. Bác Sĩ Jeff Levin giáo sư Đại Học North
Carolina khám phá ra từ hàng trăm bệnh nhân, nếu
người nào thường xuyên đến nhà nguyện họ có áp
suất máu thấp hơn những người không đến nhà
nguyện, ông bỏ ra hàng đêm và nhiều cuối tuần để
theo dơi, t́m hiểu những kết quả cụ thể của 'Tín
Ngưỡng và Sức Khỏe”. Cuốn sách ông phát hành gần
đây nhất có tên là God, Faith and Health. Trong
đó ông cho biết những người có tín ngưỡng khỏe
mạnh hơn, lành bệnh chóng hơn, ít bị nhồi máu cơ
tim, gặp sự thăng trầm trong đời sống họ biết
cách đối diện, họ luôn luôn lạc
quan.
Lạc
quan là một cẩm nang quư vị nên luôn luôn mang
theo bên ḿnh. Đừng bao giờ nói, hay nghĩ là
“Tôi già rồi, tôi không giúp ích được cho ai
nữa” hoặc “Tôi vụng về, ít học, chẳng làm ǵ
được”.
Tôi xin
kể câu chuyện Hai Con Ngựa của thầy phó tế
George A. Haloulakos.
Cạnh
nhà tôi có một cánh đồng cỏ, hàng ngày có một
cặp ngựa, con nọ lớn hơn con kia một chút thong
thả ăn cỏ ở đấy. Nh́n từ xa chúng là đôi ngựa
binh thường giống những con ngựa khác. Tuy nhiên
nếu bạn đến gần, bạn sẽ khám phá ra là có một
con mù.
Chủ
nhân của nó chắc thương nó không nỡ bỏ đi, mà
c̣n cho nó một chỗ ở an toàn. Chính điều này đă
thành một câu chuyện tuyệt vời.
Đứng
bên chúng, bạn chợt nghe có tiếng chuông rung,
phát ra từ cái đai nhỏ ṿng quanh cổ con ngựa
nhỏ hơn, chắc là một con cái. Tiếng chuông báo
cho con bạn mù của nó, biết là nó đang ở đâu mà
bước theo. Quan sát kỹ một chút bạn sẽ thấy cái
cách con ngựa sáng chăm sóc con ngựa mù, bạn nó
chu đáo như thế nào. Con ngựa mù lắng nghe tiếng
leng keng mà theo bạn, nó bước chậm răi và tin
rằng bạn nó không để nó bị lạc. Trên đường trở
về chuồng mỗi chiều, con ngựa nhỏ chốc chốc lại
ngoái cổ lại nh́n bạn, muốn biết chắc bạn mù của
nó vẫn đi theo tiếng chuông của nó để lại đằng
sau.
Cũng
giống như chủ nhân của đôi ngựa có ḷng nhân từ,
Thượng Đế không bao giờ vứt bỏ bạn v́ bạn kiếm
khuyết, hoạn nạn hay gặp khó khăn. Người luôn
luôn đem đến cho chúng ta những người bạn khi
chúng ta cần được giúp đỡ.
Đôi khi
chúng ta là con ngựa mù, được dẫn dắt bởi tiếng
chuông mầu nhiệm mà Thượng Đế đă nhờ ai đó rung
lên cho chúng ta. Những khi khác chúng ta là con
ngựa dẫn đường, giúp kẻ khác nh́n
thấy.
Bạn
hiền là như vậy. Không phải lúc nào ta cũng nh́n
thấy họ, nhưng họ th́ luôn hiện diện đâu đó. Hăy
lắng nghe tiếng chuông của nhau. Hăy tử tế hết
sức ḿnh, bởi v́ có một người mà bạn gặp trên
đời, biết đâu cũng đang ở trong một hoàn cảnh
khó khăn nào đó họ phải phấn đấu để vượt
qua.
Không
ǵ hơn là tuổi già nương dựa vào nhau trong t́nh
bạn. Luôn luôn nghĩ bao giờ ḿnh cũng có cái cho
đi mà người khác dùng được. Trong một lần đến
thăm Viện Dưỡng Lăo, tôi thấy một cụ ông 70
tuổi, đút thức ăn cho một cụ bà 80 tuổi. Hỏi ra
th́ họ không có liên hệ ǵ với nhau cả. Chỉ là
một người có khả năng cho và một người vui vẻ
nhận.
Tính
hài hước, làm cho người khác cười cùng với ḿnh
là những liều thuốc bổ. Nữ thi sĩ Maya Angelou
vào sinh nhật thứ 77, trong trương tŕnh phỏng
vấn của Oprah, hỏi về sự thay đổi vóc dáng của
tuổi già, bà nói: “Vô số chuyện xẩy tới từng
ngày... Cứ nh́n vào bộ ngực của tôi xem. Có vẻ
như hai chị em nó đang tranh đua xem đứa nào
chạy xuống eo trước”. Khán giả nghe bà, cười
chẩy cả nước mắt.
Sinh,
bệnh, lăo, tử. Con đường đó ai cũng phải đi qua.
Nhưng đi như thế nào th́ hầu như 80% chính ḿnh
là người lựa chọn.
Những
vấn đề chính ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn qua
tinh thần là:
Sự cảm
thông giữa cha mẹ và con cái, giữa ông bà với
các cháu.
Tinh
thần chấp nhận và lạc quan.
Nghĩ
đến những điều vui nhỏ mỗi ngày.
Tham
gia những sinh hoạt nào phù hợp với sức
khỏe.
Làm
việc thiện nguyện.
Nhóm
bạn: Đọc sách, kể chuyện, đánh cờ, chơi bài
(không phải ăn thua).
Tham
gia các lớp thể dục: Như Yoga, lớp dậy Hồng Gia,
ngồi thiền, khí công v.v... Và ngay cả chỉ đi bộ
với nhau 30 phút mỗi ngày cũng giúp cho tinh
thần sảng khoái, sức khỏe tốt hơn là ở nhà nằm
quay mặt vào tường.
Hăy
thỉnh thoảng đọc lên thành tiếng câu ngạn ngữ
này:
“Một
nét mặt vui vẻ mang hạnh phúc đến cho trái tim
và một tin vui mang sức khỏe cho xương
cốt.”
“Tài
liệu: Tin Vui Thời Điểm
Spiritual Health for Elderly
(web.)”